Dijital Ürün Pasaportu Sicili Yayında: İşletmeler Ne Yapmalı?

Dijital Ürün Pasaportu Sicili 20 Temmuz 2026’da canlı kullanıma açıldı; ancak bu gelişme bütün ürünler için aynı gün zorunlu kayıt başladığı anlamına gelmiyor. Yükümlülük, ürün grubuna uygulanabilir AB düzenlemesi ve takvimine göre doğuyor; işletmeler kimlik doğrulama, veri modeli, kayıt seviyesi ve kanıt yönetimini şimdiden hazırlamalı.

Dijital Ürün Pasaportu Sicili neden şimdi önemli?

Avrupa Komisyonu, canlı sicili bir test ortamıyla birlikte hizmete aldı. Operasyonel açılış, sürdürülebilir ürün politikasının soyut veri hedefinden gerçek bir kayıt altyapısına geçtiğini gösteriyor. Türkiye merkezli üretici, ihracatçı ve ürün sahibi bakımından değişen nokta, ürün bilgilerinin yalnız teknik dosyada tutulması değil; uygulanabilir ürün kuralı devreye girdiğinde doğru ürün seviyesinde dijital olarak kaydedilmesi gereğidir.

Today, the European Commission launches the Digital Product Passport Registry together with a testing environment, marking an important milestone in making the Digital Product Passport (DPP) a practical reality for businesses placing products on the EU market.

European Commission news announcement, 20 July 2026

Açılış duyurusu iki ayrı ortamı birlikte işaret eder. Canlı sicil gerçek kayıt süreçlerine yönelirken test ortamı, kuruluş kaydı ve veri akışlarının canlı veriyi etkilemeden denenmesine imkân verir. Deneme kaydı ile hukuken geçerli canlı kayıt birbirine karıştırılmamalıdır.

ESPR (Ecodesign for Sustainable Products Regulation / Sürdürülebilir Ürünler İçin Ekotasarım Tüzüğü), sicilin kurulması için Komisyona açık bir tarih vermişti. Tüzükteki tarih ile 20 Temmuz’daki duyuru birlikte okunduğunda, yasal kurulum hedefi ile kullanıcı erişimine açılan operasyonel hizmetin birbirini izlediği görülür.

By 19 July 2026, the Commission shall set up a digital registry (the ‘registry’) which stores in a secure manner at least the unique identifiers.

Regulation (EU) 2024/1781, Article 13(1)

Hükmün odak noktası, en az benzersiz tanımlayıcıların güvenli biçimde saklanmasıdır. Komisyonun 16 Temmuz 2026 tarihli uygulama tüzüğü ise 17 Temmuz’da yayımlandı ve yirminci gün kuralı gereği 6 Ağustos 2026’da yürürlüğe girecek. Canlı erişim tarihi ile uygulama tüzüğünün yürürlük tarihi aynı değildir.

Canlı sicil neyi saklıyor, ürün verisi nerede duruyor?

Merkezi indeks ile merkezi ürün veri deposu aynı şey değildir. Dijital Ürün Pasaportu Sicili; benzersiz ürün tanımlayıcılarını, kayıt olayını, kayıt sahibini, gerekli olduğunda ürün sınıflandırma bilgisini ve yüksek seviyeli metaveriyi tutar. Ayrıntılı ürün içeriği ise merkezi olmayan mimaride ekonomik operatörün veya yetkilendirdiği hizmet sağlayıcının sorumluluğunda kalır.

The Registry will function as a secure database that stores the unique identifiers, registration data, and high-level metadata for each product, rather than the full detailed product information contained in the DPP itself.

European Commission, The DPP Registry

Mimari ayrım işletmeler için doğrudan dosya sonucu doğurur. Sicile bir bağlantı veya tanımlayıcı göndermek yeterli olmayabilir; bağlantının yöneldiği pasaport içeriğinin erişilebilir, güncel, yetki seviyelerine uygun ve ürün yaşam döngüsü boyunca sürdürülebilir olması gerekir. Barındırma sorumluluğu ile sicil kaydı sorumluluğu birlikte tasarlanmalıdır.

Komisyonun duyurduğu altyapı; tekstil, çelik, alüminyum, lastik, mobilya, bilgi ve iletişim teknolojisi ürünleri ile enerjiyle ilişkili ürünleri destekleyecek biçimde kuruluyor. Belirli bataryalar, yapı ürünleri, oyuncaklar, deterjanlar ve son kullanıcı yüzey aktif maddeleri de ayrı AB düzenlemeleri üzerinden sisteme bağlanabilecek. Teknik destek kapsamı, her ürün için mevcut bir kayıt zorunluluğu olduğu anlamına gelmez.

Dijital Ürün Pasaportu Sicili kaydı nasıl işliyor?

Dijital Ürün Pasaportu Sicili üzerinde kayıt açılmadan önce kuruluşun doğrulanması, yetkili kullanıcıların tanımlanması ve ürün hiyerarşisinin kurulması gerekir. Canlı sistem güvenli kullanıcı arayüzüyle çalışır; yüksek hacimli kayıtlar için API (Application Programming Interface / Uygulama Programlama Arayüzü) bağlantısı da öngörülmüştür. Teknik entegrasyon kararı, kayıt hacmi ve veri güncelleme sıklığına göre verilmelidir.

For products referred to in Article 1(1), point (a), a digital product passport shall be registered by a verified economic operator placing the product on the market or putting it into service at the level specified in the applicable delegated acts (model, batch or item level) adopted pursuant to Article 4 of Regulation (EU) 2024/1781.

Commission Implementing Regulation (EU) 2026/1778, Article 8(1)

Kayıt tasarımının ürün ağacına dayanması tesadüf değildir. Aynı model için tek kayıt yeterli olabilirken başka bir ürün kuralı parti veya tekil ürün seviyesini zorunlu tutabilir. Bir ürün birden fazla AB kuralına tabi olup farklı ayrıntı seviyeleri isteniyorsa uygulama tüzüğü en ayrıntılı seviyeyi esas alır. Model, parti ve tekil ürün eşlemesi teknik dosyada önceden tanımlanmalıdır.

Hazırlık alanı	Sicildeki işlem	Dosyada tutulacak kanıt	Başlıca hata
Kuruluş doğrulaması	Kuruluş ve yetkili kullanıcı kaydı	Yetki matrisi ve doğrulama kaydı	Doğrulanmamış kullanıcının kayıt denemesi
Ürün seviyesi	Model, parti veya tekil ürün seçimi	Ürün ağacı ve tanımlayıcı eşlemesi	Yanlış ayrıntı seviyesinde kayıt
Veri gönderimi	Güvenli arayüz veya API kullanımı	Şema eşlemesi ve doğrulama günlüğü	Eksik ya da uyumsuz veri yapısı
Kayıt sonucu	Kalıcı kayıt tanımlayıcısının alınması	Elektronik kayıt kanıtı ve zaman bilgisi	Kayıt kanıtını ürün uygunluğu sanmak

Harmonize standartlar teknik mimariyi nasıl tamamlıyor?

Dijital Ürün Pasaportu Sicili ile bağlantılı DPP sisteminin çalışması yalnız mevzuat metnine bağlı değildir. EN (European Standard / Avrupa Standardı) 18216, 18219, 18220, 18221, 18222 ve 18223; veri değişim protokolleri, benzersiz tanımlayıcılar, veri taşıyıcıları, saklama sürekliliği, uygulama arayüzleri ve sistemler arası çalışabilirlik başlıklarını kapsar. Bu altı referans 15 Temmuz 2026’da Avrupa Birliği Resmî Gazetesi’nde yayımlanmıştır.

Compliance with a harmonised standard confers a presumption of conformity with the corresponding essential requirements, set out in Union harmonisation legislation from the date of publication of the reference of such standard in the Official Journal of the European Union.

Commission Implementing Decision (EU) 2026/1736, Recital 6

Standartların değeri, her veri çözümünü otomatik olarak kabul ettirmesinde değil; kapsadıkları temel gereklilikler bakımından uygunluk karinesi sağlamasındadır. İşletme, kullandığı pasaport çözümünün hangi standardı hangi teknik bileşen için uyguladığını izlenebilir biçimde göstermelidir. Standart adı yazmak ile standardın gereklerini uygulamak aynı değildir.

Veri taşıyıcısı, tanımlayıcı yapısı, arşivleme, arama ve sistemler arası veri aktarımı ayrı teknik kontrollere dönüşür. Tedarik edilen yazılım hizmetinde sürüm, veri modeli, dışa aktarım, erişim yetkisi ve hizmet sona erdiğinde veri devri hükümleri yazılı olmalıdır. Tedarikçi değişikliğinde pasaport verisinin taşınabilirliği sözleşmeyle güvenceye alınmalıdır.

Otomatik doğrulama neden uygunluk belgesi değildir?

Dijital Ürün Pasaportu Sicili gönderilen verinin yapısını, kayıt seviyesini ve gerekli alanların tutarlılığını otomatik olarak kontrol edebilir. Bu kontrol, ürünün güvenlik, çevresel performans, dayanıklılık veya başka teknik gereklilikleri gerçekten karşıladığını inceleyen esaslı değerlendirmeden farklıdır. Sicil onayı teknik dosyanın veya uygunluk değerlendirmesinin yerine geçmez.

Accordingly, the automated verifications should not be deemed to constitute proof of compliance with the requirements of the Union rules applicable to the product, including with market surveillance rules.

Commission Implementing Regulation (EU) 2026/1778, Recital 16

Bu sınır, kayıt kanıtının nasıl kullanılacağını belirler. Sicilden indirilebilen güvenli elektronik belge, belirli bir pasaportun kaydedildiğini üçüncü taraflara gösterebilir; ürünün bütün teknik gerekliliklere uygun olduğunu tek başına ispatlamaz. Kayıt kanıtı, teknik kanıt paketinin yalnız bir parçasıdır.

Doğrulanmış ekonomik operatör, kayıt sırasında sunduğu verinin doğruluğu ve tamlığından sorumludur; kayıt sonrasında bilgilerin güncel tutulması da aynı sorumluluğun devamıdır. Üçüncü bir taraf kayıt işlemini yürütse bile sorumluluk devredilmiş sayılmaz. Yetkilendirme, veri sahipliği ve mevzuat sorumluluğu çizgilerini açıkça ayırmalıdır.

2027 batarya takvimi hangi ürünleri önce etkiliyor?

Dijital Ürün Pasaportu Sicili için ilk belirgin uygulama tarihi, belirli bataryalar bakımından 18 Şubat 2027’dir. LMT (Light Means of Transport / Hafif Ulaşım Aracı) bataryaları, 2 kilovat-saatten büyük endüstriyel bataryalar ve elektrikli araç bataryaları elektronik batarya pasaportuna sahip olmalıdır. QR (Quick Response / Hızlı Yanıt) kodu, ilgili pasaporta erişimi sağlayan veri taşıyıcısıdır.

From 18 February 2027 each LMT battery, each industrial battery with a capacity greater than 2 kWh and each electric vehicle battery placed on the market or put into service shall have an electronic record (‘battery passport’).

Regulation (EU) 2023/1542, Article 77(1)

Bu takvim, canlı sicilin neden yalnız bir teknoloji duyurusu olmadığını gösterir. Batarya ürün ailesinde model bilgisi, tekil batarya verisi, benzersiz tanımlayıcı, erişim hakları ve güncelleme sorumluluğu birlikte çalışmalıdır. Şubat 2027 hazırlığı ürün piyasaya arz edilmeden önce tamamlanmalıdır.

Diğer ürün gruplarında yükümlülük, ilgili yetki devri düzenlemesi veya ayrı sektörel mevzuatla somutlaşacaktır. Bu nedenle tekstil ya da mobilya üreten bir işletme, sicilin canlı olmasını kendi ürünü için bugünden kesin kayıt zorunluluğu şeklinde yorumlamamalı; ürün grubuna özgü düzenlemeyi ve uygulama tarihini izlemelidir.

İşletmeler için uygulanabilir hazırlık planı

1. Ürün kapsamını belirleyin: Her ürün ailesi için uygulanabilir AB düzenlemesini, pasaport gerekliliğini ve başlangıç tarihini yazılı bir kapsam matrisiyle eşleştirin.
2. Ürün hiyerarşisini kurun: Model, parti ve tekil ürün tanımlayıcılarının hangi sistemde üretildiğini ve birbirine nasıl bağlandığını belgeleyin.
3. Veri sahiplerini atayın: Teknik, sürdürülebilirlik, tedarik zinciri ve mevzuat verileri için kaynak sistemleri, onaylayan kişileri ve güncelleme sıklığını belirleyin.
4. Test ortamını kullanın: Kuruluş kaydı, kullanıcı rolleri, şema eşlemesi ve hata mesajlarını canlı kayıt öncesinde deneyin; deneme verisini gerçek kayıt kanıtı gibi kullanmayın.
5. Kanıt paketini tamamlayın: Sicil kayıt belgesini teknik dosya, uygunluk beyanı, test raporları, risk değerlendirmesi ve değişiklik kayıtlarıyla ilişkilendirin.

Dijital Ürün Pasaportu Sicili hazırlığında en güçlü yöntem, yazılım projesi ile mevzuat projesini tek iş akışında birleştirmektir. Bilgi teknolojisi ekibi veri aktarımını kurarken ürün uygunluk ekibi hangi alanın hangi resmî kanıttan beslendiğini doğrulamalıdır. Kaynağı bilinmeyen veri, doğru formatta gönderilse bile güvenilir uyum kanıtı oluşturmaz.

Sıkça Sorulan Sorular

Dijital Ürün Pasaportu Sicili açıldı diye bütün ürünler kaydedilmeli mi?

Hayır; sicilin canlı olması bütün ürün gruplarında aynı anda zorunlu kayıt başladığı anlamına gelmez. Kayıt yükümlülüğü, ilgili ürün grubuna uygulanan yetki devri düzenlemesi veya ayrı AB mevzuatı ile belirlenen tarihte doğar. İşletme önce ürün kapsamını, sonra kayıt seviyesini ve geçiş takvimini resmî ürün düzenlemesi üzerinden doğrulamalı; iç hazırlık planını bu takvime göre kurmalıdır.

Sicile kayıt yapılması ürünün mevzuata uygun olduğunu kanıtlar mı?

Hayır; kayıt, pasaportun sicile işlendiğini ve gerekli yapısal kontrollerden geçtiğini gösterir. Uygulama tüzüğü, otomatik doğrulamanın ürün kurallarına esaslı uygunluk kanıtı sayılamayacağını açıkça ayırır. Teknik dosya, test raporu, risk değerlendirmesi ve uygunluk beyanı ayrıca geçerli, güncel ve kayıt yapılan ürünle açık ve izlenebilir biçimde eşleşmiş olmalıdır.

Ürün bilgileri tamamen merkezi sicilde mi saklanacak?

Hayır; sicil esas olarak benzersiz tanımlayıcıları, kayıt verisini ve üst düzey metaveriyi tutan merkezi bir indeks işlevi görür. Ayrıntılı pasaport içeriği merkezi olmayan yapıda ekonomik operatör veya yetkilendirilmiş hizmet sağlayıcı tarafından barındırılır. Erişilebilirlik, yedekleme, süreklilik ve güncelleme sorumluluğu bu nedenle işletmenin veri yönetim planında kalır.

Türkiye’deki üreticiler canlı sicile nasıl hazırlanmalı?

AB pazarına ürün sunan Türkiye merkezli üreticiler, önce ürünlerinin pasaport yükümlülüğüne hangi düzenleme ve tarihte gireceğini belirlemelidir. Ardından kuruluş doğrulaması, ürün tanımlayıcıları, veri sahipliği, model-parti-tekil ürün ilişkisi ve teknik kanıt bağlantıları hazırlanmalıdır. Test ortamında yapılan denemeler, canlı kayıt akışından ayrı izlenmeli ve gerçek kayıt kanıtı olarak dosyalanmamalıdır.

Kontrol sorusu

Ürününüz bugün Dijital Ürün Pasaportu Sicili kapsamına girse, hangi kayıt seviyesinin kullanılacağını ve her veri alanının hangi doğrulanmış belgeye dayandığını tek bir izlenebilir dosyada gösterebilir misiniz?

Kaynaklar

European Commission — The Digital Product Passport Registry is now live, İç Pazar Genel Müdürlüğünün 20 Temmuz 2026 tarihli haber duyurusudur ve canlı sicil, test ortamı, kapsam ile ilk uygulama takvimini açıklar.

European Commission — The DPP Registry, sicilin çalışma modeli, saklanan veri türleri, kullanıcı erişimi ve test ortamına ilişkin resmî uygulama sayfasıdır.

Regulation (EU) 2024/1781, 13 Haziran 2024 tarihli bağlayıcı AB tüzüğüdür ve Dijital Ürün Pasaportu Sicili ile pasaport sisteminin temel hukuki çerçevesini kurar.

Commission Implementing Regulation (EU) 2026/1778, 16 Temmuz 2026 tarihli uygulama tüzüğüdür ve sicilin doğrulama, kayıt, veri saklama, erişim ve sorumluluk düzenini belirler.

Commission Implementing Decision (EU) 2026/1736, 14 Temmuz 2026 tarihli Komisyon kararıdır ve altı Dijital Ürün Pasaportu harmonize standardının referanslarını yayımlar.

Regulation (EU) 2023/1542, 12 Temmuz 2023 tarihli Bataryalar ve Atık Bataryalar Tüzüğüdür ve belirli bataryalar için 18 Şubat 2027 tarihli elektronik batarya pasaportu yükümlülüğünü düzenler.